S&P Türkiye’ nin notunu artırmış gibi yaptı

Cihat Kaymas Ekonomist | 28 Eylül 2011 | Güncel

GEÇEN haftaki yazımı yayına gönderdikden sonra, Standard & Poor's (S&P), Türkiye'nin yerel para cinsinden kredi notunu iki basamak arttırdı ve "BB+"dan "BBB-"ye yükseltti. Ancak, S&P, Türkiye'nin döviz cinsinden kredi notunu değiştirmeyerek, yatırım yapılabilir seviyenin iki basamak altında, "BB" seviyesinde tutmaya devam etti ve not görünümünü, hem yerel para birimi, hem de döviz cinsinden pozitif olarak belirledi. S&P' nin, "Yerel para cinsinden not artırımı, Türkiye'nin finans sektöründeki iyileşmeler ve yerel piyasalarda derinleşmeler neticesinde gerçekleşti. Bu arttırımda Türk bankacılık sisteminin sağlamlığı ve devletin bazı kamu bankalarındaki paylarını düşüreceği beklentisi etkili oldu.

Bu haber ilk etapta yanlış algılanarak, Türkiye' nin notunun artık " yatırım yapılabilir" ülkeler seviyesine çekildiği ve Türkiye' ye yurt dışından para akacağı beklentisini oluşturdu. Borsalar da bu habere aynı tepkiyi verdi ve İMKB-100 endeksi %7 lik bir yükseliş gösterdi, TL ise Dolar ve Euro karşısında değer kazandı. Daha sonra anlaşıldı ki, S&P raporu yanlış yorumlanmış, Türkiye' nin kredi notu sadece yerel para cinsinden yatırım yapılabilir seviyeye çekilmişti. Kısaca uluslararası yatırım fonlarının ana yasaları olan kuruluş sözleşmelerinde belirttikleri ve uymak zorunda oldukları, Türkiye' nin yabancı para cinsinden kredi notu henüz arttırılmamıştı. Biraz fazla uzattım ama, kısacası bu karar ile kısa vadede hiçbir şey olmayacak Türkiye' ye para akışı henüz sağlanamayacaktı. Bu ilk adım olarak tabiki önemli ancak, adımın tamamlanabilmasi için S&P' nin yabancı para cinsi bakımından da, Türkiye' yi aynı seviyeye çekmesi gerekmekte. S&P, cari açıkta iyileşme sinyalleri gördüklerini ve para otoritelerine çok güvendiklerini açıkladı "döviz cinsi not artırımı" için biraz daha bekleyeceklerini ve hükümetin atacağı adımları izleyeceklerini açıkladı.

S&P nin not artırımı haberinin ardından yaşanan % 7lik artış nedeniyle, SPK ve İMKB, inceleme başlattı. Biliyorsunuz bu tür haberlerin piyasalarda konuşulması ve el atından sızdırılması ilk değil. Kredi derecelendirme kuruluşları son dönemde bilgi sızdırma skandallarına sıkça karışıyorlar. Daha önce de, FİTCH ve Moody's bilgi sızdırdığı haberleri çıkmıştı. SPK ve İMKB, son olayla ilgili, karar açıklanmadan önce bilgi alan ve ciddi paralar kazananların tespit edilmesi için gerekli çalışmaların yapılacağını bildirildi. Bence daha önceki soruşturmalar gibi bu incelemeden de bir sonuç çıkmayacaktır. İnşallah ben yanılırım.

Dolar diğer para birimlerine karşı hızla değer kazandı ve TL-Dolar paritesi tarihi zirve yaparak 1.88 seviyelerini gördü. Şunu belirtmek isterim ki, bu durum Türkiye ekonomisi nedeniyle kaynaklanmadı. Dolar bütün Dünyada değer kazanıyor, ama en çok gelişmekte olan ülkeleri etkiliyor. Bu nedenle doğru risk analizi yaparak, piyasaları biraz dışarıdan takip etmenizi tavsiye ederim.

Euro Bölgesi politika yapıcılarının bölgedeki Avrupa borç krizini kontrol altına almak için gerekli çabaları gösterecekleri beklentileri sonucunda, ABD borsaları haftanın ilk günü sert yükseliş gösterdi. Yükseliş, Salı günü sabahı Asya endeksleri ile devam etti. Endeksler genelde % 4´e kadar değişen oranlarda artıda. Tokyo % 2, Hong Kong % 2.5, Seul % 3.5 civarında yükseldi.

İMKB-100 endeksi de piyasalara paralel hareket ederek haftanın ilk iş gününü 447 puan değer kazancı ile %0.85 arttı ve 56801 seviyesinden kapandı. Salı günü birinci seansta ise 1133 puan yükselerek 57934 seviyesinden kapandı.

Euro-Dolar paritesi 1.35 seviyesinin üzerinde işlem görüyor. Petrol ve altın fiyatları sert düşüşlerin ardından hafif yükselişe geçti. ABD ham petrolü 82 dolara, brent petrolü 105.5 dolara kadar çıktı. Altın onsu 1911 tarihi seviyelerinden sonra hızla geri geldi, ancak, haftanın ilk iş günü % 3 yükseldi ve 1643 dolar seviyesinden işlem görüyor.

Ben yazımı sonlandırmadan önce, Yunanistan Başbakanı Berlin'de konuşarak, Troyka tarafından belirlenen bütün yükümlülükleri yerine getirecekleri sözünü verdi. Yunanistan' ın tekrar büyümeye geri dönmesi için herşeyi yapacaklarını açıkladı. Papandreu, Avrupa ülkelerinin birbirini suçlamaktan vazgeçmeleri ve bu durumun kendilerini çok üzdüğünü belirtti. Daha önce sizlerle paylaşmış olduğum yazılarda Yunanistan' ın AB raporlarında, hatta ve hatta Merkez Bankaları bilançolarında bile yanlış ve yanıltıcı bilgiler verdiği ortaya çıkmıştı.